22. ATP do CLP a kosmetyki: korekty i nowe ograniczenia dla wybranych substancji
W styczniu 2026 r. w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej zostało opublikowane rozporządzenie Komisji (UE) 2026/78 z dnia 12 stycznia 2026 r., zmieniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 w odniesieniu do stosowania w produktach kosmetycznych niektórych substancji sklasyfikowanych jako CMR tzw. Omnibus VIII.
Rozporządzenie wprowadza zakaz stosowania substancji sklasyfikowanych jako CMR objętych 22. ATP do rozporządzenia CLP (rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2024/2564). Jednocześnie dla trzech, poniżej opisanych substancji – srebra, salicylanu heksylu oraz o-fenylofenolu – podjęte zostały działania obronne, skutkujące wprowadzeniem szczegółowych ograniczeń w ich stosowaniu.
Srebro
(Numer CAS: 7440-22-4, Numer EC: 231-131-3)
Srebro zostało objęte ograniczeniami określonymi w załączniku III do rozporządzenia 1223/2009.
W produktach do higieny jamy ustnej (pasty do zębów oraz płyny do płukania jamy ustnej) maksymalne dopuszczalne stężenie w preparacie gotowym do użycia wynosi 0,05 proc.
Stosowanie srebra jako barwnika jest dozwolone w produktach do ust oraz w cieniach do oczu do maksymalnego stężenia 0,2 proc.
Salicylan heksylu
(Numer CAS: 6259-76-3, Numer EC: 228-408-6)
Dla salicylanu heksylu wprowadzono następujące ograniczenia:
Kompozycje zapachowe na bazie wodno-alkoholowej
(z wyjątkiem produktów przeznaczonych dla dzieci poniżej 3 lat):
– maksymalne stężenie: 2 proc.
(z wyjątkiem żeli pod prysznic/produktów do kąpieli, produktów do mycia rąk, odżywek do włosów oraz szamponów przeznaczonych dla dzieci poniżej 3 lat):
– maksymalne stężenie: 0,5 proc.
(z wyjątkiem odżywek do włosów, emulsji do ciała, kremów do twarzy i rąk, szminek/balsamów do ust oraz produktów zapachowych dla dzieci poniżej 3 lat):
– maksymalne stężenie: 0,3 proc.
- Pasty do zębów: 0,001 proc.
- Płyny do płukania jamy ustnej: 0,001 proc.
- Produkty przeznaczone dla dzieci poniżej 3 lat
(żele pod prysznic/produkty do kąpieli, produkty do mycia rąk, szampony, odżywki do włosów, produkty do pielęgnacji skóry ciała, twarzy i rąk, szminki/balsamy do ust oraz produkty zapachowe):
– maksymalne stężenie: 0,1 proc.
O-fenylofenol
(Numer CAS: 90-43-7, Numer EC: 201-993-5)
Dla o-fenylofenolu, dopuszczonego do stosowania jako konserwant, wprowadzono następujące limity:
- Produkty spłukiwane: maksymalnie 0,2 proc. (w przeliczeniu na fenol)
- Produkty niespłukiwane: maksymalnie 0,15 proc. (w przeliczeniu na fenol)
W przypadku łącznego stosowania o-phenylphenol i sodium o-phenylphenate, ich łączne stężenie (w przeliczeniu na fenol) nie może przekraczać 0,2 proc. zarówno w produktach spłukiwanych, jak i niespłukiwanych.
Substancje te:
- nie mogą być stosowane w produktach, które mogą prowadzić do narażenia płuc użytkownika końcowego na kontakt poprzez wdychanie,
- nie mogą być stosowane w produktach do higieny jamy ustnej,
- wymagają umieszczenia na opakowaniu ostrzeżenia: „Unikać kontaktu z oczami”.
Rozporządzenie wejdzie w życie 2 lutego 2026 r., natomiast będzie stosowane od 1 maja 2026 r.
Znaczenie Omnibusa VIII dla branży kosmetycznej: wejście nowych przepisów od 1 maja 2026
Z dniem 1 maja 2026 r. wejdą w życie nowe regulacje dotyczące stosowania określonych składników kosmetycznych, przewidziane w projekcie rozporządzenia Omnibus VIII. W konsekwencji wszystkie produkty kosmetyczne zawierające substancje objęte tymi zmianami będą musiały zostać wycofane z obrotu przed wskazaną datą.
Oznacza to, że po tym terminie w sprzedaży nie będą mogły znajdować się kosmetyki niespełniające nowych wymagań prawnych. Obowiązek ten obejmuje zarówno produkty wprowadzane na rynek po 1 maja 2026 roku, jak i te, które były dostępne w sprzedaży przed wejściem przepisów w życie.
Aktualizacja przepisów wiąże się dla producentów i dystrybutorów z koniecznością przeprowadzenia szczegółowej analizy całego asortymentu oraz dostosowania receptur do aktualnych wymogów legislacyjnych.
Tym samym wdrożenie Omnibusa VIII stanowi istotny etap dla branży kosmetycznej. Podmioty odpowiedzialne za wprowadzanie kosmetyków do obrotu powinny z wyprzedzeniem zaplanować działania związane z produkcją, dystrybucją oraz wycofywaniem produktów niespełniających nowych regulacji, aby zapewnić pełną zgodność z przepisami od pierwszego dnia ich obowiązywania.
Aleksandra Kondrusik