StoryEditor
Prawo
18.01.2021 00:00

Zniszczenie powinno być sankcją za import równoległy perfum? Sąd czeka na opinię z TSUE

Sąd Najwyższy skierował pytanie do Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej o to czy środek ochronny w postaci zniszczenia towarów odnosi się wyłącznie do towarów bezprawnie wytworzonych lub bezprawnie oznaczonych, czy także takich, które zostały bezprawnie wprowadzone do obrotu. Sama sprawa dotyczy perfum jednej z międzynarodowych marek, dystrybuowanych na rynku polskim bez zgody właściciela marki.   

–  Czy art. 10 dyrektywy 2004/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on przyjęciu wykładni przepisu krajowego, zgodnie z którą środek ochronny w postaci zniszczenia towarów odnosi się wyłącznie do towarów bezprawnie wytworzonych lub bezprawnie oznaczonych, a nie może być stosowany w odniesieniu do towarów bezprawnie wprowadzonych do obrotu na terytorium Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG), co do których nie można stwierdzić aby zostały bezprawnie wytworzone lub bezprawnie oznaczone? – czytamy w pytaniu pod koniec ubiegłego roku przez Sąd Najwyższy do TSUE 

Pytanie to zostało postawione w sprawie dotyczącej dystrybucji na rynku polskim perfum jednej z międzynarodowych marek. Perfumy sprzedawane przez pozwanego pochodziły z tzw. importu równoległego, tj. nie były przeznaczone na rynek europejski i nie zostały na ten rynek wprowadzone przez właściciela marki lub za jego zgodą. W toku postępowania powód domagał się m.in. zniszczenia zatrzymanych w magazynach pozwanego towarów.

Sąd Okręgowy w Warszawie oraz Sąd Apelacyjny w Warszawie orzekły nakaz zniszczenia towarów, które co prawda były oryginalne, ale naruszały prawa do znaków towarowych powoda z uwagi na to, że zostały bezprawnie wprowadzone do obrotu na terytorium EOG. Towary te nie były więc ani bezprawnie oznaczone, ani bezprawnie wytworzone.

W postępowaniu orzeczono zniszczenie towarów stosując przepis art. 286 Prawa własności przemysłowej (pwp), zgodnie z którym można orzec zniszczenie jedynie towarów bezprawnie oznaczonych lub bezprawnie wytworzonych. Zgodnie natomiast z powołanym wyżej przepisem art. 10 ust. 1 Dyrektywy 2004/48 właściwy organ sądowy może zarządzić podjęcie odpowiednich środków, w tym zniszczenie, w odniesieniu do towarów, co do których stwierdzono naruszenie prawa własności intelektualnej.

Patpol Legal, kancelaria prawna specjalizująca się w postępowaniach spornych wynikających z prawa własności intelektualnej stoi na stanowisku, że według treści dyrektywy takie towary potencjalnie mogą podlegać zniszczeniu, jeśli całokształt danej sprawy za tym przemawia. Natomiast literalne brzmienie powołanego przepisu art. 286 pwp nie dopuszcza takiej możliwości.

W dotychczasowych orzeczeniach polskie sądy powszechne skłaniały się do prounijnej wykładni przepisu art. 286 pwp orzekając nakaz zniszczenia takich towarów, wskazując jednocześnie, że literalne brzmienie tego przepisu nie daje takiej możliwości. Pojawiały się również orzeczenia odmienne bazujące na literalnym brzmieniu art. 286 pwp.

W celu wyjaśnienia tych kontrowersji Sąd Najwyższy skierował pytanie prejudycjalne do TSUE.

– Prounijna wykładnia jest uzasadniona. Gdyby bowiem przyjąć interpretację art. 286 pwp, o jakiej mówi strona pozwana, to ochrona praw właściciela znaku towarowego byłaby ograniczona i w konsekwencji nie w pełni skuteczna. Należy uznać za słuszne podnoszone w orzecznictwie stanowisko, że przy analizie możliwości zastosowania sankcji zniszczenia towarów powinno się na równi traktować towary podrobione, jak i wprowadzone do obrotu w wyniku importu równoległego, bez zgody uprawnionego – wyjaśnia pełnomocnik powoda, mec. Dariusz Piróg, adwokat i partner zarządzający w kancelarii Patpol Legal.

Dodaje równocześnie, że rozstrzygnięcie tego zagadnienia przez TSUE będzie miało istotne znaczenie praktyczne przy ocenie roszczenia dotyczącego zniszczenia towarów naruszających prawa własności intelektualnej, które niekoniecznie są bezprawnie wytworzone lub oznaczone (jak to ogranicza art. 286 pwp).

ZOBACZ KOMENTARZE (0)
StoryEditor
Prawo
12.01.2026 12:49
Szwajcaria wprowadza limit 1 ppm furanokumaryn w kosmetykach leave-on
Shutterstock

Szwajcaria przyjęła jedne z najbardziej restrykcyjnych przepisów dotyczących obecności furanokumaryn w kosmetykach. Od 1 stycznia br. obowiązuje limit 1 ppm dla kosmetyków typu leave-on, które podczas normalnego użytkowania mogą być narażone na działanie promieni słonecznych. Regulacja obejmuje zarówno produkty wytwarzane lokalnie, jak i importowane, a jej celem jest ograniczenie ekspozycji konsumentów na związki uznawane za potencjalnie fototoksyczne, genotoksyczne i kancerogenne.

Furanokumaryny to naturalnie występujące związki organiczne obecne m.in. w skórkach owoców cytrusowych i innych roślinach. Choć nie są celowo dodawane do receptur kosmetycznych, mogą pojawiać się w produktach takich jak balsamy do ciała, olejki, kosmetyki ochrony przeciwsłonecznej czy produkty do makijażu w wyniku zanieczyszczeń surowców lub procesów produkcyjnych. W kontakcie ze światłem UV związki te mogą wchodzić w reakcje z białkami i DNA skóry, prowadząc do podrażnień, zaczerwienienia i obrzęków, a przy długotrwałej ekspozycji – zwiększać ryzyko zmian genotoksycznych.

Zgodnie z analizami przedstawianymi przez cytowaną na ramach Personal Care Insights firmę doradczą Obelis Group, nowe przepisy mają istotne znaczenie operacyjne dla producentów i dystrybutorów. Brak okresu przejściowego oznacza, że od 1 stycznia na rynek szwajcarski nie mogą być wprowadzane produkty niespełniające limitu 1 ppm. Jednocześnie władze dopuściły tzw. wyczerpanie zapasów – kosmetyki wprowadzone do obrotu przed 31 grudnia 2025 r. mogą być sprzedawane do momentu ich całkowitego wyprzedania.

Regulacja precyzyjnie wskazuje osiem furanokumaryn objętych limitem, w tym m.in. 5-metoksypsoralen (5-MOP), 8-metoksypsoralen (8-MOP), psoralen czy epoxybergamottyna. Ograniczenia dotyczą szerokiej grupy produktów: kremów i balsamów do skóry, żeli i olejków, kosmetyków do ust i makijażu, filtrów przeciwsłonecznych, samoopalaczy oraz produktów po goleniu. Z obowiązku wyłączono natomiast m.in. dezodoranty, produkty do paznokci i włosów, higieny jamy ustnej, kosmetyki nocne, produkty spłukiwane oraz perfumy i wody kolońskie.

Nowe przepisy obowiązują na terenie Szwajcaria bez względu na pochodzenie produktu, co oznacza konieczność dostosowania się zarówno dla firm krajowych, jak i zagranicznych. Eksperci zwracają uwagę, że przedsiębiorstwa wprowadzające kosmetyki leave-on na rynek szwajcarski powinny niezwłocznie zweryfikować składy i wyniki badań surowców, aby potwierdzić zgodność z limitem 1 ppm i uniknąć przerw w dostępności produktów.

ZOBACZ KOMENTARZE (0)
StoryEditor
Surowce
12.01.2026 11:25
Opublikowano korektę w sprawie nazwy składnika BHT
.BHT (Butylated Hydroxytoluene) jest stosowany w produktach kosmetycznych jako przeciwutleniaczshutterstock

Na początku listopada 2025 opublikowano sprostowanie do Rozporządzenia Komisji (UE) 2022/2195, które zmienia rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 dotyczące produktów kosmetycznych. Sprostowanie to miało charakter redakcyjno-merytoryczny i dotyczyło korekty nazwy składnika BHT (Numer CAS: 128-37-0, Numer EC: 204-881-4).

Pomyłka w dokumencie Komisji Europejskiej dotycząca nazwy w słowniku wspólnych nazw składników

W dniu 6 listopada 2025 roku na stronie internetowej Komisji Europejskiej opublikowano sprostowanie, które wprowadzało korekty do Rozporządzenia Komisji (UE) 2022/2195 z dnia 10 listopada 2022 r. Dokument ten zmienił Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 w odniesieniu do stosowania substancji Butylated Hydroxytoluene (BHT), Acid Yellow 3, Homosalate oraz HAA299 w produktach kosmetycznych, a także zawierało sprostowanie dotyczące stosowania substancji Resorcinol w kosmetykach.

Opublikowane sprostowanie dotyczy zmiany wprowadzonej na stronie 36, w punkcie 1 załącznika III „Wykaz substancji, które mogą być zawarte w produktach kosmetycznych wyłącznie z zastrzeżeniem określonych ograniczeń” do Rozporządzenia (WE) nr 1223/2009. W pozycji 325, w kolumnie c „Nazwa w słowniku wspólnych nazw składników”, dokonano korekty nazwy substancji – zamiast dotychczasowego określenia „Butylated Hydroxytoluene” wskazano prawidłową nazwę zgodną ze słownikiem wspólnych nazw składników (INCI) „BHT”.

Warto mieć na uwadzę, że sprostowanie ma charakter wyłącznie formalno-redakcyjny i nie wpływa na warunki stosowania tej substancji w produktach kosmetycznych.

Ograniczenia dotyczące maksymalnego dopuszczalnego stężenia BHT w gotowym produkcie kosmetycznym pozostają bez zmian. Aktualnie obowiązujące limity wynoszą:

  • płyn do płukania jamy ustnej – 0,001 proc.,
  • pasta do zębów – 0,1 proc.,
  • pozostałe produkty niespłukiwane i spłukiwane – 0,8  proc..

BHT jest powszechnie stosowany w produktach kosmetycznych jako przeciwutleniacz. Jego główną funkcją jest zapobieganie oraz ograniczanie szybkości procesów utleniania lipidów obecnych w formulacjach kosmetycznych, w szczególności olejów roślinnych, a także innych surowców podatnych na degradację oksydacyjną.

Zastosowanie antyoksydantów, takich jak BHT, przyczynia się do zwiększenia trwałości produktów, wydłużenia ich przydatności do użycia oraz zabezpiecza przed niekorzystnymi zmianami organoleptycznymi, takimi jak powstawanie nieprzyjemnego zapachu, zmianami barwy czy konsystencji produktu gotowego. Dodatkowo BHT świetnie współdziała z innymi przeciwutleniaczami, dzięki temu skuteczniej chronione są surowce, stabilność oraz jakość końcowego produktu kosmetycznego.

Wpływ pomyłki w rozporządzeniu na branżę kosmetyczną

W wyniku powstałej nieścisłości w treści rozporządzenia na rynku kosmetycznym pojawiło się szereg wątpliwości interpretacyjnych, w szczególności w zakresie prawidłowego oznaczania składnika BHT na etykietach produktów kosmetycznych. Producenci stanęli przed pytaniem, czy w wykazie składników należy posługiwać się nazwą „Butylated Hydroxytoluene”, czy też może skróconą nazwą „BHT”, zgodną ze słownikiem wspólnych nazw składników (INCI).

Opublikowanie sprostowania przez Komisję Europejską jednoznacznie wyjaśnia wątpliwości i przywraca spójność regulacyjną w zakresie nazewnictwa składników kosmetycznych. Korekta ta eliminuje ryzyko dalszej dezinformacji oraz potwierdza obowiązek stosowania nazw zgodnych ze słownikiem wspólnych nazw składników (INCI) w wykazie składników na opakowaniach produktów kosmetycznych.

Aleksandra Kondrusik

ZOBACZ KOMENTARZE (0)
12. styczeń 2026 16:37