Sieć sklepów Topaz działająca w centralnej i wschodniej części kraju to bez wątpienia jedna z najlepiej zorganizowanych spożywczych sieci handlowych w Polsce. Około 20 supermarketów i drugie tyle mniejszych placówek franczyzowych pod szyldem Topaz Express charakteryzuje się dopracowaną koncepcją i organizacją sklepów, bogatym zaopatrzeniem i konkurencyjnymi cenami. A także niezwykle rozbudowaną ofertą produktów chemiczno-kosmetycznych, trudno takie znaleźć w podobnych sieciach detalicznych. W trzech placówkach powstały nawet wydzielone stoiska kosmetyczne, których nie powstydziłyby się wyspecjalizowane sklepy drogeryjne. Jak to się stało, że w warunkach ogromnej konkurencji na rynku drogeryjnym placówki postrzegane jako ogólnospożywcze zdecydowały się postawić na rozwój tej kategorii produktów?
Nawet 200 mkw. pod kosmetyki i chemię
Pierwsze stoisko zostało uruchomione już 8 lat temu w sklepie w Sokołowie Podlaskim. Jego powstanie było podyktowane chęcią rozszerzenia oferty w rozbudowanej właśnie placówce.
– Chcieliśmy, aby klient miał w jednym miejscu jak największy wybór artykułów FMCG. Wówczas konkurencja w tej branży nie była tak duża i ograniczała się tylko do lokalnych przedsiębiorców, a nie sieci międzynarodowych – wspomina Robert Trandziuk, kupiec strategiczny Topaza.
Obecnie sieć posiada trzy sklepy z wyodrębnionymi stoiskami kosmetyczno-drogeryjnymi. Znajdują się one w Sokołowie Podlaskim, w Węgrowie i Pułtusku. W zależności od lokalizacji zajmują od 80 aż do 200 mkw. powierzchni sprzedaży. Oferta liczy około 5 tys. pozycji asortymentowych. Dostępne są wszystkie najważniejsze marki, w tym międzynarodowych koncernów. Głównymi dostawcami są dwie hurtownie: Komplex-Torus z Warszawy oraz Farex z Węgrowa. Sieć współpracuje także z innymi większymi hurtowniami, takimi jak PGD, jak i mniejszymi, lokalnymi, jak hurtownia MDD z Sokołowa Podlaskiego. Topaz podjął także bezpośrednią współpracę z takimi producentami, jak Coty, Nivea, L’Oréal. Robert Trandziuk podkreśla, że stoiska kosmetyczno-chemiczne stanowią uzupełnienie oferty handlowej sklepów. Ich koszty są niewspółmiernie wysokie w stosunku do zysków, jednak najważniejsza jest satysfakcja klientów.
Wspólnie z Jasminem
Specyfika sprzedaży produktów kosmetycznych i drogeryjnych jest odmienna niż innych produktów FMCG. Tu potrzebna jest zupełnie inna ekspozycja towaru, inaczej wyszkolony personel, a jeśli chce się zachować konkurencyjność, to także usługi o charakterze kosmetycznym. Tym bardziej że konkurencja jest już zupełnie inna niż przed ośmiu laty – na rynku działa wiele sieci drogeryjnych, w tym coraz szybciej rozwijające się sieci międzynarodowe. Dlatego w Topazie podjęto decyzję o nawiązaniu współpracy z siecią drogerii Jasmin i pod jej logo stoiska kosmetyczno-drogeryjne przekształcane są w Strefy Piękna.
– Dzięki takiej polityce nasze ekspedientki przechodzą regularne szkolenia, podnoszą swoją wiedzę o produktach, mają także dostęp do szkoleń online. W efekcie tych działań możliwe jest przeprowadzanie w sklepach pokazów makijażu, prezentacja nowości oraz organizowanie konkursów dla klientów. A jednocześnie możemy oferować szeroki asortyment produktów w atrakcyjnych cenach sprzedaży – opowiada Robert Trandziuk.
Dopasowanie do lokalnych potrzeb
Sytuacja na detalicznym rynku ogólnospożywczym, jak i drogeryjnym, powoduje, że Topaz musi bardzo uważnie monitorować to, co robi konkurencja. Dostosowanie się cenowe jest naturalne dla wszystkich oferowanych w sklepach kategorii produktowych. Konieczne jest jednak także coraz lepsze dopasowanie asortymentu kosmetyczno-drogeryjnego do lokalnych potrzeb, jak również niepozostawanie w tyle w sposobie prezentacji oferty handlowej.
– Dbamy o to, aby być liderem na rynku sieci sklepów we wschodniej i centralnej Polsce, jednak w kosmetyce to konkurencja drogeryjna wyznacza nowe kierunki rozwoju tej dziedziny handlu. Zdajemy sobie sprawę, że nie wygramy z potentatami w tym obszarze – zauważa Robert Trandziuk.
Samodzielne strefy kosmetyczno-drogeryjne działają co prawda tylko w trzech sklepach, jednak także w pozostałych oferta tych produktów jest o wiele szersza niż w innych sieciach spożywczych. To w pełni zamierzone działanie, które jest elementem ogólnej strategii Topaza. Chodzi bowiem o to, aby asortyment dostępny w sklepach był możliwe szeroki i zaspokajał naprawdę różne potrzeby klientów. – Nie ukrywam jednak, że w najbliższym czasie będziemy w wybranych punktach handlowych trochę eksperymentowali z asortymentem kosmetycznym. To taki wymóg czasu. Ale nie należy się obawiać, nie uciekamy od naszego podstawowego celu, czyli zaspokojenia potrzeb klienta. Dlatego też jesteśmy bardzo otwarci na współpracę z obecnymi, jak i przyszłymi, partnerami franczyzowymi. Chętnie podzielimy się naszym doświadczeniem. Sami też korzystamy z doświadczeń innych. Po co powielać błędy? Lepiej wyciągać właściwe wnioski i na nich się uczyć – podsumowuje Robert Trandziuk.
Witold Nartowski
zdjęcia: materiały prasowe Topaz
Niemiecka sieć drogerii DM konsekwentnie rozwija swój model platformowy, dopracowując usługę w formie wysyłkowej apteki dm-med. Integracja oferty OTC i produktów zdrowotnych z aplikacją oraz e-commerce to kolejny krok w kierunku budowy kompleksowego ekosystemu zakupowego – na razie tylko dla klientów na terenie Niemiec. Ruch ten wpisuje się w szerszy trend zacierania granic między drogerią, apteką a segmentem wellbeing.
W asortymencie platformy dm-med konsumenci znajdą leki bez recepty (OTC), suplementy diety oraz wyroby medyczne – jak podkreśla drogeria DM na swojej platformie internetowej.
dm-med to działająca od niedawna usługa wysyłkowej apteki, uruchomiona na niemieckim rynku przez sieć drogerii DM. Usługa jest zintegrowana z aplikacją oraz sklepem internetowym DM. Dzięki temu użytkownicy mogą zamawiać produkty medyczne, w tym leki bez recepty (OTC) oraz artykuły apteczne – bezpośrednio przez aplikację.
Jak wygląda ten proces od strony funkcjonalnej? Zamówienia składane są w ramach aplikacji DM (Mein dm-App) lub na stronie internetowej drogerii – w specjalnie wydzielonym obszarze „dm-med”. Drogeria zapewnia, że zamówienie dotrze do klienta w ciągu 2–3 dni roboczych. Istnieje też możliwość połączenia w ramach zamówienia online zakupów aptecznych z produktami drogeryjnymi, co jest – jak podkreśla DM – „proste, szybkie i wygodne”.
Co można kupić w ramach dm-med?
W ofercie apteki online drogerii DM znajdziemy szeroki wachlarz produktów dostępnych bez recepty, podzielonych na kategorie odpowiadające różnorodnym potrzebom zdrowotnym, m.in.:
- alergie
- zdrowie kobiet
- środki uspokajające, nasenne i antystresowe
- układ moczowy i nerki
- układ oddechowy
- układ trawienny
- higiena jamy ustnej
- nikotynowa terapia zastępcza
- suplementy diety
- pielęgnacja dermatologiczna (twarz, włosy, skóra głowy, ciało, SPF)
- przeziębienie i grypa
- środki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe
- układ krążenia
- ochrona przed insektami
- zdrowie seksualne
- medycyna alternatywna i homeopatia.
Jeśli klient mimo to nie znajdzie poszukiwanego produktu OTC, może skorzystać ze specjalnego formularza kontaktowego online i uzyskać w ten sposób dodatkowe informacje, np. dotyczące działania czy skutków ubocznych konkretnych preparatów.
DM podkreśla, że w ramach dm-med nie oferuje leków na receptę ani też konsultacji medycznych w drogeriach stacjonarnych. Produkty wysyłane są m.in. z Czech i nie są dostępne w opcji odbioru ekspresowego w sklepach. Zwroty produktów medycznych realizowane są wyłącznie drogą kurierską (DHL) i nie ma możliwości dokonania takiego zwrotu za pośrednictwem drogerii stacjonarnej.
Strategiczny kontekst: droga DM do modelu platformowego
Wejście w segment apteki online nie jest przypadkowe. DM od lat rozwija swoją obecność cyfrową, budując wokół aplikacji mobilnej i e-commerce szeroki ekosystem usług – od zakupów przez programy lojalnościowe po personalizowane oferty i kupony rabatowe. Integracja dm-med z Mein dm-App jest kolejnym krokiem w kierunku zwiększania częstotliwości kontaktu z klientem oraz wartości koszyka zakupowego.
Na dojrzałym i bardzo konkurencyjnym rynku niemieckim, gdzie silną pozycję mają zarówno klasyczne apteki, jak i wyspecjalizowane platformy e-pharmacy, DM wykorzystuje swoją przewagę: skalę, rozpoznawalność marki oraz ogromną bazę użytkowników aplikacji. Dzięki temu może relatywnie szybko testować nowe modele sprzedaży i rozszerzać ofertę o kolejne kategorie powiązane ze zdrowiem i poprawą samopoczucia.
Drogeria, apteka, wellbeing – zacieranie granic kategorii
Uruchomienie dm-med wpisuje się w szerszy trend konwergencji segmentów: beauty, health i wellness. Coraz więcej retailerów rozszerza ofertę o produkty zdrowotne, odpowiadając na rosnące zainteresowanie konsumentów profilaktyką i samopielęgnacją.
Dla DM to także sposób na wzmocnienie pozycji w kategorii care – obejmującej nie tylko kosmetyki, ale również produkty wspierające zdrowie. W praktyce oznacza to budowanie modelu one-stop-shop, w którym konsument może zrealizować zarówno codzienne zakupy drogeryjne, jak i potrzeby związane z podstawową opieką zdrowotną – bez opuszczania jednego ekosystemu.
Unijne regulacje coraz mocniej wpływają na codzienne funkcjonowanie polskich producentów kosmetyków, którzy jednocześnie muszą odnaleźć się w rosnącej konkurencji ze strony zagranicznych marek. Choć nasz rynek – piąty co do wielkości w UE – dynamicznie się rozwija, branża stoi przed wyzwaniem umacniania pozycji lokalnych firm. Wspiera je jednak coś bardzo istotnego – lojalność konsumentek wobec polskich kosmetyków oraz rosnące zainteresowanie nimi także poza granicami kraju.
Coraz więcej marek, coraz trudniejsza konkurencja
– Największe wyzwania dla branży kosmetycznej w Polsce koncentrują się dziś wokół dwóch obszarów. Z jednej strony to silna konkurencja – na rynku funkcjonują tysiące marek, zarówno lokalnych, jak i zagranicznych. Z drugiej – rosnące wymagania regulacyjne na poziomie Unii Europejskiej – mówi agencji Newseria Joanna Kowalczuk, dyrektorka ds. marketingu w firmie Ziaja.
Jak wynika z raportu Polskiego Związku Przemysłu Kosmetycznego i WiseEuropa “Kosmetyczna Polska 2025”, liczba producentów kosmetyków w Polsce systematycznie rośnie – z 887 podmiotów w 2015 roku do 1320 w 2024 roku. W tym samym czasie rynek rozwijał się średnio o 4,9 proc. rocznie, osiągając wartość 25,2 mld zł.
Polska jednym z liderów rynku kosmetycznego
To niemal trzykrotny wzrost od momentu wejścia Polski do Unii Europejskiej. Dziś Polska jest piątym największym rynkiem kosmetycznym we Wspólnocie, odpowiadając za 6,6 proc. jej wartości. Obecność w UE to jednak nie tylko szanse eksportowe, ale również konieczność dostosowania się do dynamicznie zmieniających się regulacji.
– Dla firm takich jak nasza, które produkują miliony kosmetyków, wdrażanie kolejnych regulacji jest dużym wyzwaniem operacyjnym. Skala działalności sprawia, że zmiany nie mogą być wprowadzane z dnia na dzień. Tymczasem często właśnie w taki sposób jesteśmy nimi zaskakiwani – podkreśla Joanna Kowalczuk. – To dla nas spore utrudnienie, choć staramy się na bieżąco dostosowywać. Liczymy jednak na większą przewidywalność i dłuższe okresy przejściowe.
Podstawa prawna
Podstawą unijnych przepisów regulujących rynek kosmetyczny pozostaje rozporządzenie 1223/2009/WE (CPR), które określa zasady wprowadzania produktów do obrotu na terenie UE i ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa konsumentów. W praktyce producenci muszą jednak mierzyć się także z dodatkowymi regulacjami dotyczącymi m.in. opakowań, raportowania ESG czy stosowania konkretnych składników.
Składniki pod lupą. Co znika z kosmetyków?
Istotne zmiany wynikają również z wdrażania Strategii na rzecz Zrównoważonych Chemikaliów (CSS), będącej częścią Europejskiego Zielonego Ładu. Zakłada ona ograniczenie stosowania substancji potencjalnie szkodliwych oraz rozwój bezpieczniejszych i bardziej zrównoważonych formulacji już na etapie projektowania produktów.
Przykładem są nowe regulacje dotyczące składników. Od 1 września 2025 roku w UE nie można już wprowadzać do obrotu produktów zawierających TPO – substancję wykorzystywaną m.in. w lakierach hybrydowych i żelach UV. Z kolei od 1 maja 2026 roku zaczną obowiązywać kolejne ograniczenia dotyczące wybranych substancji, takich jak salicylan heksylu czy srebro. Dla producentów oznacza to konieczność reformulacji produktów.
Nowe przepisy i nowe pomysły
Branża podkreśla jednak, że regulacje – choć wymagające – mogą działać także jako impuls do innowacji. Rosnące standardy bezpieczeństwa i zrównoważonego rozwoju sprzyjają tworzeniu nowych produktów, lepiej odpowiadających na oczekiwania świadomych konsumentów.
– Polskie kosmetyki cieszą się dziś bardzo dużym zainteresowaniem za granicą. Konsumenci coraz częściej świadomie wybierają produkty z konkretnych krajów, a Polska jest jednym z tych rynków, które budują silną pozycję jakościową – mówi Joanna Kowalczuk. – Widzimy to m.in. w Hiszpanii, Czechach, Japonii czy na Węgrzech, gdzie nasze marki są rozpoznawalne i chętnie wybierane.
Potwierdzają to dane dotyczące eksportu. W 2024 roku jego wartość osiągnęła rekordowe 6 mld euro, co plasuje Polskę na piątym miejscu w UE i dziewiątym na świecie. Udział naszego kraju w globalnym eksporcie kosmetyków wyniósł 4 proc.
Międzypokoleniowa lojalność wobec marek
Jednocześnie rosnącym wyzwaniem pozostaje napływ produktów spoza Unii Europejskiej.
– Konkurencja ze strony marek z rynków pozaunijnych jest coraz bardziej odczuwalna. Każda nowa marka to większe rozproszenie wyborów konsumenckich – zauważa Kowalczuk. – Mimo to polscy konsumenci pozostają bardzo lojalni wobec rodzimych producentów. W wielu przypadkach to właśnie lokalne marki są ich pierwszym wyborem. Widać to w wynikach sprzedaży, ale też w tym, że nasze kosmetyki mają często charakter międzypokoleniowy – korzystały z nich babcie, korzystają matki i sięgają po nie również młodsze pokolenia.
Źródło: Newseria

