Rok 2021 przyniósł nie tylko wyraźne odbicie w eksporcie (o 19,1 proc. r/r), ale i zmiany na liście 10 państw, do których Polska wysyła najwięcej towarów. Po raz pierwszy od 2009 r. Wielka Brytania znalazła się poza pierwszą trójką najważniejszym rynków zbytu, ustępując miejsca Francji. Na pierwszej i drugiej pozycji utrzymały się niezmiennie Niemcy i Czechy. Zmiany nastąpiły także na końcu listy. Na 10. miejscu Hiszpanię zastąpiła Słowacja. Z kolei największy przyrost wartości w tym zestawieniu polski eksport towarów zanotował na kierunku włoskim (27,1 proc. r/r).
Polska wciąż wysyła do Wielkiej Brytanii bardzo dużo produktów. Jednak rzeczywiście stosunki handlowe z tym krajem wyraźnie osłabły, czego głównym powodem jest zapewne Brexit. W minionym roku wartość polskiego eksportu na Wyspy, według wstępnych wyliczeń GUS, sięgała 14,5 miliardów euro, notując wzrost o 5,8 procent rok do roku.
– Jednak dynamika sprzedaży na innych rynkach jest znacznie wyższa. Dla pozostałych krajów z pierwszej dziesiątki jest dwucyfrowa, co dobitnie pokazuje, że Wielka Brytania straciła dla polskich firm na atrakcyjności, choć oczywiście, to może być tylko tymczasowy efekt zmiany i koniecznością dostosowania się do nowych reguł w handlu z tym krajem – zauważa Miroslav Novák, główny analityk instytucji płatniczej Akcenta.
Jedną z firm, która eksportuje do Wielkiej Brytanii jest Ziaja. Wcześniej prowadziła ona sprzedaż na ten rynek poprzez jednego brytyjskiego dystrybutora i własne oddziały. W 2021 musiała się ograniczyć do jednej firmy. Jaki miało to wpływ na eksport polskiego producenta kosmetyków na Wyspy?
– Sprzedaż do naszego dystrybutora w Wielkiej Brytanii w roku 2021 znacznie wzrosła, o całe 211 proc. Powód jest taki, że zmieniły się wymogi eksportowe i na rynku w UK może być jeden oficjalny przedstawiciel danej marki, czyli Representative Person. Taką osobę wyznacza producent i w tym przypadku był to nasz dystrybutor – usłyszeliśmy w dziele eksportu firmy Ziaja.
Dalej firma tłumaczy, że tylko ten jeden oficjalny przedstawiciel ma prawo w imieniu firmy rejestrować produkty na terenie UK i je sprzedawać.
– Dlatego oddziały dostały zakaz wysyłania produktów do UK. Podejrzewamy też, że inne hurtownie zaprzestały sprzedaży, bo nie mogą tych produktów zarejestrować. Nasz dystrybutor bardzo na tym zyskuje, bo te firmy, które działają na terenie UK sprzedając nasze produkty, są zmuszeni zwrócić się do niego, aby zakupić produkty Ziaja, nie mogą liczyć na polskie hurtownie, jak do tej pory – wyjaśnia dział eksportu firmy.
Takie rozwiązanie to spore ograniczenie dla firm, które chciałyby poszerzyć sprzedaż swoich kosmetyków na takich samych zasadach, jakie panowały przed Brexitem. Eksport raczej nie powróci na dawne tory, gdyż nowe zasady na to nie pozwalają. Eksport jest obecnie bardziej kontrolowany, a od 1 stycznia 2023 każdy produkt musi mieć sticker informujący, kto jest jego Representative Person na terenie UK, więc każdy inny import/eksport będzie uważany za nielegalny.
Są jednak firmy, dla których wcześniej Wielka Brytania nie była rynkiem zbytu, a po Brexicie zdecydowały się na eksport do tego kraju. Tak było w przypadku Barwy, która od sierpnia 2021 roku jest obecna na rynku brytyjskim.
– Pomimo sytuacji pandemicznej oraz niedawnego wyjścia Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej, udało nam się poszerzyć dostępność naszych produktów o ten kraj. Z uwagi na te czynniki mieliśmy więcej trudności, ale ostatecznie podpisaliśmy umowę z jedną z najlepiej działających firm dystrybucyjnych w UK – mówi Dana Bartoszewicz-Szarek, dyrektor eksportu Barwa Cosmetics.
Dystrybucja produktów Barwy na Wyspach obejmuje szampony, mydła, żele pod prysznic, odżywki i maski do włosów, środki czystości, produkty do pielęgnacji twarzy, produkty dla dzieci oraz serię pielęgnacyjną dla zwierząt.
Czytaj też: Rynek kosmetyczny w Wielkiej Brytanii od przyszłego roku zacznie odrabiać straty
