Ministerstwo Zdrowia zapowiada szybkie prace nad nową ustawą „Lex Szarlatan”, która ma na celu walkę z pseudomedycyną oraz szerzeniem niepotwierdzonych naukowo teorii medycznych. Nowe przepisy przewidują natychmiastowe kary finansowe dla osób i podmiotów oferujących usługi pseudomedyczne lub propagujących treści sprzeczne z aktualną wiedzą medyczną. Maksymalna wysokość kary ma wynosić nawet milion złotych, a decyzje w tej sprawie będą miały natychmiastową wykonalność.
Zgodnie z zapowiedzią Ministry Zdrowia Izabeli Leszczyny, Rzecznik Praw Pacjenta otrzyma uprawnienia podobne do tych, które posiada prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK). Będzie mógł wydawać publiczne ostrzeżenia oraz nakazywać zaprzestanie działalności o charakterze pseudomedycznym. Ustawa definiuje także pojęcie „praktyk pseudomedycznych” i zakazuje ich prowadzenia osobom nieposiadającym kwalifikacji medycznych, zwłaszcza jeśli ich działania mogą szkodzić zdrowiu pacjentów.
Czytaj także: Sprzedaż olejków eterycznych rośnie, a wraz z nią zagrożenia
Nowe przepisy nie będą wymagały wcześniejszych upomnień czy postępowania wyjaśniającego – kary będą nakładane natychmiast po stwierdzeniu naruszenia. Ministra Leszczyna podkreśliła, że wprowadzenie surowych sankcji ma przede wszystkim cel prewencyjny i odstraszający. Wskazała również, że ustawa ma na celu ochronę życia i zdrowia pacjentów, a nie ograniczanie wolności gospodarczej czy słowa. Zakazane będzie także szerzenie dezinformacji medycznej, zwłaszcza jeśli przynosi ona korzyści finansowe autorom takich treści.
Choć nowe przepisy nie są wymierzone w żadną konkretną branżę, w praktyce mogą doprowadzić do ograniczenia działalności wielu podmiotów stosujących niepotwierdzone naukowo metody leczenia, takich jak biorezonans czy inne alternatywne terapie. Ministerstwo Zdrowia zapewnia jednak, że celem ustawy jest jedynie eliminacja tych praktyk, które mogą stanowić zagrożenie dla pacjentów, zwłaszcza gdy odciągają ich od skutecznej, konwencjonalnej medycyny opartej na dowodach naukowych. Obecnie trwają prace nad szczegółowym brzmieniem przepisów, które precyzyjnie określą zakres nowego prawa.
Redakcja zwróciła się do Ministerstwa Zdrowia z pytaniem o szczegóły Lex Szarlatan.
