Opakowania barwione barwnikiem na bazie sadzy technicznej (carbon black) charakteryzują się czarnym, lub innym ciemnym kolorem – zielonym, brązowym czy szarym. W branży kosmetycznej i chemicznej wykorzystywane są jako butelki detergentów i kosmetyków lub ich elementy w postaci zakrętek czy pompek. Czarny plastik do niedawana królował w kolorówce, jako eleganckie kasetki z cieniami lub opakowania na tusz do rzęs.
Zagubione podczas sortowania
Jednak okazuje się, że opakowania i ich elementy barwione na intensywne, ciemne kolory, zawierające sadzę techniczną mogą stanowić utrudnienie w trakcie procesu sortowania opadów opakowaniowych. Szczególnie obecność sadzy technicznej została zidentyfikowana jako bariera w sortowaniu przy użyciu techniki spektoskopowej w bliskiej podczerwieni (NIR), ponieważ opakowania te są niewidoczne dla sortera i są odrzucane bez rozpoznania.
– Opakowania te kierowane są więc do odzysku energetycznego lub składowania, uniemożliwiając zamknięcie obiegu opakowań z tworzyw sztucznych – czytamy w Karcie Opakowań Problematycznych dotyczącej opakowań zawierających barwnik na bazie sadzy technicznej (carbon black), a przygotowanej przez Polski Pakt Plastikowy.
Wynika z niej również, że opakowania barwione w masie mają niską wartość na rynku surowców wtórnych i niewielki rynek zbytu także ze względu na ciemny kolor surowca, który w istotny sposób ogranicza kierunki aplikacji.
Wyeliminować lub przeprojektować
Polski Pakt Plastikowy (PPP) rekomenduje zatem, by producenci kosmetyków i detergentów wyeliminowali czarne i ciemne opakowania barwione sadzą. Organizacja przypomina, że wszelkich butelek można się pozbyć, oferując np. szampon w kostce bez opakowania albo rozlewając produkty bezpośrednio w drogerii do opakowań własnych klienta.
Czytaj też: Drogeria DOT pracuje nad zmianą konsumenckich nawyków. Wielorazowe opakowania to jej świat
Inne możliwości to takie przeprojektowanie opakowań, by zamiast czarnego koloru było ono transparentne, ewentualnie w jasnych kolorach – lekko barwione na kolor niebieski lub zielony.
– Opakowania transparentne są preferowane względem opakowań barwionych w masie ze względu na wyższą wartość rynkową surowców wtórnych powstałych w procesie recyklingu. Dla uzyskanych surowców wtórnych istnieją również większe możliwości w zakresie wykorzystania – informuje PPP w swojej publikacji.
Podpowiada też, że w celu ochrony produktu przed światłem można zastosować opakowania transparentne z etykietą. Organizacja zachęca też do włączenia kreatywności.
– Stosowanie opakowań transparentnych umożliwia wyeksponowanie koloru i tekstury produktu w atrakcyjny dla klienta sposób, umożliwiając zapoznanie się z produktem przed podjęciem decyzji zakupowej. Szczególne szanse dają tu opakowania na kosmetyki i detergenty – czytamy w materiałach PPP.
Jeśli nie transparentne, to jakie?
Jeśli natomiast zastosowanie barwnika jest konieczne ze względu na funkcję ochronną produktu lub z powodu niejednorodnej barwy wynikającej z wysokiej zawartości surowców wtórnych w opakowaniu, wybierać należy barwniki jasne, niepochłaniające wiązki fali świetlnej. Przy okazji warto zadbać o to, aby stosowane barwniki nie rozkładały się pod wpływem temperatury w procesie recyklingu i ponownego formowania.
Jednak tam gdzie procentowi zależy na czarnej kolorystyce, warto zamienić opakowanie jednorazowe zawierające barwnik na bazie sadzy technicznej na opakowanie wielokrotnego użytku. Kasetkę na cienie do powiek, którą wyrzuca się po skończeniu kosmetyku można zastąpić opakowaniem wielokrotnego użytku, uzupełnianym dokupywanymi wkładami.
Co na to handel i producenci?
Publikację PP kończą dobre praktyki rynkowe, zastosowane rzez firmy będące członkami paktu. Wśród nich znalazł się Kaufland, który w ramach międzynarodowej strategii REset Plastic, wyeliminował już kolor czarny w opakowaniu środka do udrażniania rur i środków piorących marki K-Classic.
Natomiast firma Unilever została zaprezentowana jako pionier badań nad opracowaniem nowej receptury czarnego pigmentu, używanego do produkcji butelek z HDPE. Dzięki zastosowaniu innowacyjnej formuły, czarny pigment jest widoczny dla skanera w trakcie sortowania. Nowa receptura czarnego pigmentu jest obecnie stosowana w opakowaniach kosmetyków TRESemme i Lynx (Axe). Firma dążąc do zamknięcia obiegu opakowań na rynku, udostępnia technologię wszystkim chętnym.
