28 stycznia 2021 r. Komisja Europejska i krajowe organy ochrony konsumentów opublikowały wyniki przeglądu stron internetowych („sweep”). Badanie to jest przeprowadzane co roku w celu wykrycia naruszeń prawa konsumenckiego Unii Europejskiej w handlu online. W tym roku po raz pierwszy w historii skupiono się na „greenwashingu”, czyli praktyce, dzięki której firmy twierdzą, że robią więcej dla środowiska niż ma to miejsce w rzeczywistości. „Sweep” przeanalizował zielone deklaracje z różnych sektorów biznesowych, takich jak odzież, kosmetyki i sprzęt gospodarstwa domowego.
Jakie są główne wnioski płynące z badania?
W ponad połowie przypadków przedsiębiorca nie udzielił konsumentom wystarczających informacji, aby ocenić prawidłowość deklaracji.
W 37 proc. przypadków oświadczenie zawierało niejasne i ogólne stwierdzenia, takie jak „świadomy”, „przyjazny dla środowiska”, „zrównoważony”, co miało na celu wywołanie nieuzasadnionego wrażenia, że produkt nie ma negatywnego wpływu na środowisko.
Ponadto w 59 proc. przypadków przedsiębiorca nie przedstawił łatwo dostępnych dowodów na poparcie swojej deklaracji.
W 42 proc. przypadków organy miały podstawy, aby sądzić, że podane deklaracje mogą być fałszywe lub wprowadzać w błąd, a zatem potencjalnie mogą stanowić nieuczciwą praktykę handlową zgodnie z dyrektywą o nieuczciwych praktykach handlowych (UCPD).
– Deklaracje „zielone” coraz częściej pojawiają się na produktach kosmetycznych, a wpływ produktu na środowisko staje się coraz ważniejszy dla konsumentów. Dziś każda deklaracja „zielona” podlega pod system współregulacji, jak każda inna deklaracja kosmetyczna. Między innymi musi być prawdziwa, uczciwa, poparta odpowiednimi dowodami, ale też zrozumiała dla odbiorcy, tak aby mógł on dokonać świadomego wyboru. Liczne przypadki „greenwashingu” spowodowały silne zainteresowanie regulatora w Brukseli tym właśnie obszarem deklaracji marketingowych. Trwa ocena rynku wspólnotowego UE, toczą się konsultacje społeczne odnośnie metod ich potwierdzania, tzw. „Initiative on substantiating green claims” oraz projektowane są rozwiązania legislacyjne. Ich przyszłość regulacyjna właśnie się kształtuje – podsumowuje dr inż. Justyna Żerańska, regulatory affairs manager w Polskim Związku Przemysłu Kosmetycznego.
