StoryEditor
Zdrowie
06.03.2018 00:00

Dieta a stan zdrowia zębów

Tak jak skóra i włosy są odzwierciedleniem stanu naszego organizmu, tak samo zęby pokazują jego kondycję. Oprócz regularnego szczotkowania, nitkowania i wizyt u dentysty, dla zdrowia zębów  bardzo ważne jest to, co jemy.  

Czego unikać?

Cukrów. Najbardziej szkodliwe dla zębów są produkty zawierające sacharozę i maltozę. Owoce zawierające fruktozę również obniżają pH w jamie ustnej, ale już w znacznie mniejszym stopniu. Cukier powoduje zakwaszenie w jamie ustnej i rozwój bakterii. Szczególnie szkodliwe są takie produkty, jak lizaki czy słodkie gumy, które długo pozostają w jamie ustnej. Gdy mamy ochotę na coś słodkiego, najlepiej jest zjeść kawałek czekolady.

Produktów wysoko przetworzonych. Zawierających konserwanty, polepszacze smaku, wzmacniacze, sztuczne barwniki. Uszkadzają szkliwo i przylepiają się do zębów utrudniając naturalne obmywanie przez ślinę. Są to przede wszystkim słone przekąski, dania w proszku, gotowe sosy czy zupki chińskie.

Papierosów. Powodują powstawanie ciemnego osadu oraz uszkadzają błonę śluzową jamy ustnej.

Należy także uważać na cytrusy, ich spożywanie powoduje kwasową erozję szkliwa, a zęby stają się podatne na mechaniczne uszkodzenia. Ciągłe podjadanie również nie jest dobre dla zębów. Bakterie zawarte w jamie ustnej odwapniają szkliwo, dopiero po około pół godzinie ślina zobojętnia kwasy i naprawia uszkodzone szkliwo. Jeśli ciągle coś jemy, nie ma ona na to czasu, a odwapnianie trwa cały czas.

Jaką dietę stosować?

Dieta wzmacniająca zęby powinna zawierać odpowiednie ilości składników mineralnych, a także witamin ułatwiających ich wchłanianie – wyjaśnia lek. dent. Agata Pleszyniak z Kliniki Borczyk.pl

Na mocne szkliwo – wapń

Za stan szkliwa odpowiedzialny jest wapń, nadaje on zębom odpowiednią twardość i wytrzymałość. Jego niedobór w codziennej diecie sprzyja osłabieniu i uszkadzaniu zębów. Najwięcej wapnia zawierają mleko i przetwory mleczne, a także szpinak, rośliny strączkowe, rabarbar, łosoś, sardynki, buraki, orzechy czy woda mineralna.

Przeciw próchnicy – fluor

Kolejnym minerałem budulcowym szkliwa i zębiny jest fluor. Rozpuszcza on dodatkowo kwasy powstałe po posiłkach i działa antybakteryjnie. Produkty bogate w fluor to herbata, ryby, sól fluorowana, cielęcina, ryż, woda mineralna.

Na twarde zęby – witamina D

W menu nie może zabraknąć również witaminy D. Wpływa ona na twardość zębów. Jest odpowiedzialna za przyswajanie wapnia oraz fosforu i odpowiada za mineralizację szkliwa. Najlepszym źródłem witaminy D są tłuste ryby, jak np. łosoś, makrela, jajka, tłusty nabiał (masło), kukurydza oraz kakao.

Na zdrowe dziąsła – witamina C

Bardzo ważna w diecie jest witamina C. Znana głównie ze względu na profilaktykę przeziębień. Ponieważ działa przeciwbakteryjnie i wzmacnia naczynia krwionośne, zapobiega ich pękaniu i przeciwdziała krwawieniom dziąseł. Zapobiega ona również odsłanianiu się szyjek zębowych. Znajdziemy ją w warzywach (papryka czerwona, liście pietruszki, kapusta, kalarepa, kalafior, brokuły) i owocach (owoce dzikiej róży, czarna porzeczka, poziomki, truskawki).

Przeciw bakteriom – witamina A

Witamina A wzmacnia dziąsła oraz walczy z bakteriami powodującymi próchnicę. Odpowiada również za utrzymanie w dobrym stanie błony śluzowej jamy ustnej. Witamina A występuje w rybach, wątróbce, jajach, maśle, serach żółtych, marchwi, warzywach zielonych, morelach, brzoskwiniach, śliwkach, wiśniach.

Zbilansowane posiłki

Oprócz spożywania odpowiednich produktów najważniejsze jest jednak, aby dieta była zbilansowana. Należy pamiętać o odpowiednich proporcjach. Najwięcej w niej powinno być owoców i warzyw, powinny stanowić połowę  posiłku. 25 proc. diety to nabiał i tłuszcze nienasycone zawarte w rybach i białym mięsie. Pozostałą część powinny stanowić produkty pełnoziarniste, takie jak kasze, makarony i ciemne pieczywo.

Rutyna jedzenia

Nie bez znaczenia dla  zębów jest również kolejność spożywanych produktów, ponieważ niektóre przyśpieszają rozwój próchnicy, a inne wręcz chronią przed jej powstawaniem. Warto również pamiętać, że po spożyciu produktu o dużej kwasowości należy wstrzymać się godzinę z umyciem zębów, aby chronić je przed mechanicznymi uszkodzeniami.

ZOBACZ KOMENTARZE (0)
StoryEditor
Zdrowie
29.04.2026 09:25
Ochrona przeciwsłoneczna w świetle nowych danych – UVA, UVB i aktualne podejście naukowe
adobestock

W połowie marca 2026 roku profesor Marc Pissavini opublikował w prestiżowym czasopiśmie naukowym International Journal of Cosmetic Science artykuł pt. Rational determination of real-life UV exposure across latitudes: An extended Diffey-based model integrating behavioural factors. W swojej publikacji przedstawił otrzymane wyniki badań, w których zaproponował naukowe ramy umożliwiające lepsze zrozumienie, w jaki sposób rzeczywista ekspozycja na promieniowanie słoneczne, czynniki behawioralne, efektywne dawki promieniowania UVB i UVA oraz geometria słoneczna wpływają na ilość promieniowania UV faktycznie docierającego do skóry w codziennych warunkach.

Rosnąca skala problemu: rak skóry i fotostarzenie

Obecnie ponad co trzeci nowotwór na świecie jest rakiem skóry. Szacuje się, że ponad 8 mln przypadków może być związanych z nadmierną ekspozycją na promieniowanie słoneczne. Dodatkowo około 80 proc. widocznych oznak starzenia skóry wynika z nadmiernego narażenia na promieniowanie UV. Niestety liczby te stale rosną na całym świecie.

Badania przeprowadzone przez profesora Marca Pissaviniego nie miały na celu określania konkretnych wartości SPF dla konsumentów czy dermatologów ani umniejszania ryzyka związanego z ekspozycją na słońce. Ich głównym założeniem było ilościowe określenie:

·       dawek promieniowania UVB i UVA docierających do powierzchni Ziemi,

·       oraz rzeczywistych, efektywnych dawek UV (ERD) otrzymywanych przez człowieka.

Analizy przeprowadzono dla szerokości geograficznych od 0° do 60°N oraz dla każdego miesiąca w roku. Otrzymane wyniki stanowią podstawę do oceny poziomu ochrony przeciwsłonecznej i prowadzenia świadomej dyskusji o fotoprotekcji.

Ograniczenia tradycyjnych modeli

Dotychczasowe modele, takie jak arkusz opracowany przez Diffeya, pozwalają dokładnie oszacować natężenie promieniowania UV w idealnych warunkach (np. przy bezchmurnym niebie). Są one wartościowe jako punkt odniesienia.

Nie uwzględniają jednak kluczowego aspektu — rzeczywistej dawki promieniowania UV, jaka faktycznie dociera do skóry. Jednak skuteczność filtrów przeciwsłonecznych i ochrona konsumentów zależą nie tylko od natężenia promieniowania w środowisku, lecz także od rzeczywistej dawki promieniowania UV docierającej do skóry. A to właśnie ta dawka (ERD – efektywna dawka otrzymana) decyduje o skuteczności ochrony przeciwsłonecznej.

Realistyczna ocena dawek UV i potrzeb ochrony przeciwsłonecznej

W przeprowadzonym przez profesora Pissaviniego badaniu dzienne dawki promieniowania UV obliczane były dla 21. dnia każdego miesiąca, aby uchwycić sezonowe skrajności. Wartości te wyrażono jako standardowe dawki rumieniowe (SED) dla UVB oraz dawki ważone dla UVA i obliczono dla różnych szerokości geograficznych na podstawie klasycznego modelu Diffeya. Następnie uwzględnione zostały czynniki bardziej zbliżone do rzeczywistego życia, takie jak faktyczny czas przebywania na zewnątrz oraz ułożenie ciała względem słońca, co pozwoliło oszacować rzeczywistą dawkę promieniowania docierającą do skóry (ERD).

Dodatkowo przyjęta została realistyczna ilość stosowanego filtra przeciwsłonecznego (0,8 mg/cm²), aby określić wymagany poziom ochrony.

Wyniki pokazują, że rzeczywista ekspozycja na promieniowanie UV jest znacznie niższa niż sugerują modele teoretyczne, ponieważ ograniczają ją czynniki behawioralne i praktyczne. Jednocześnie zapotrzebowanie na ochronę przeciwsłoneczną zmienia się w przewidywalny sposób w zależności od pory roku i położenia geograficznego, głównie ze względu na geometrię słoneczną.

Opracowany model pozwala więc lepiej zrozumieć codzienną ekspozycję na UV, uzupełnia dotychczasowe podejście Diffeya i stanowi solidną podstawę do oceny poziomu ochrony przeciwsłonecznej, projektowania produktów oraz prowadzenia dyskusji naukowych i edukacji konsumentów.

Nowe spojrzenie na produkty z SPF – co to oznacza dla konsumentów i branży filtrów przeciwsłonecznych?

Badania profesora Marca Pissaviniego wnoszą istotny wkład w zrozumienie rzeczywistej ekspozycji na promieniowanie UV, pokazując wyraźną różnicę między wartościami teoretycznymi, a faktyczną dawką promieniowania, która dociera do skóry. Uwzględnienie czynników, takich jak czas przebywania na zewnątrz czy orientacja ciała, a także ilości aplikowanego produktu z SPF, pozwala na bardziej precyzyjną ocenę skuteczności ochrony przeciwsłonecznej.

Wyniki sugerują, że w codziennych warunkach bardzo wysokie wartości SPF mogą nie przekładać się na proporcjonalnie większą ochronę, co może zmienić sposób postrzegania fotoprotekcji zarówno przez konsumentów, jak i specjalistów.

Dla branży kosmetycznej oznacza to potencjalną zmianę w postrzeganiu produktów z SPF – odejście od maksymalizowania jego wartości na rzecz bardziej kompleksowego podejścia do ochrony skóry. Uwzględnia ono realne warunki stosowania produktów, równowagę między ochroną UVB i UVA oraz konieczność edukacji konsumentów w zakresie ich prawidłowej aplikacji.

Może to wpłynąć zarówno na projektowanie nowych receptur, jak i na komunikację marketingową oraz przyszłe regulacje dotyczące oznakowania i deklarowanej skuteczności produktów przeciwsłonecznych.

Zastosowanie mniejszych ilości filtrów UV w formulacjach może przełożyć się na lepsze właściwości sensoryczne produktów, takie jak lżejsza konsystencja czy większy komfort stosowania. Jednocześnie pojawia się ryzyko nadmiernego uproszczenia przekazu i zbyt swobodnego podejścia konsumentów do fotoprotekcji. Informacja o niższym zapotrzebowaniu na ochronę może być błędnie interpretowana jako przyzwolenie na stosowanie zbyt małych ilości produktu, co w konsekwencji może prowadzić do niewystarczającej ochrony i negatywnych skutków zdrowotnych.

W dłuższej perspektywie takie podejście sprzyja jednak bardziej świadomemu, naukowo uzasadnionemu rozwojowi produktów oraz ich lepszemu dopasowaniu do rzeczywistych potrzeb użytkowników.

Aleksandra Kondrusik

ZOBACZ KOMENTARZE (0)
StoryEditor
Prawo
24.04.2026 09:11
Dzieci kupują anti-aging. Sephora musi się tłumaczyć
Marketing beauty wobec dzieci pod lupą regulatorówShutterstock

Sephora zapowiada wprowadzenie nowych zasad dotyczących komunikacji produktów pielęgnacyjnych dla najmłodszych. To efekt rosnącej presji regulatorów i krytyki wobec praktyk marketingowych branży beauty, która coraz częściej kieruje przekaz do nieletnich konsumentów.

W tym artykule przeczytasz:

  • Koniec swobody komunikacji do najmłodszych
  • "Sephora kids” to już nie trend, a problem
  • Skóra dzieci to nie rynek dla anti-aging
  • Czy branża świadomie targetuje najmłodszych?
  • Czy regulacje zatrzymają ten trend?

Koniec swobody komunikacji do najmłodszych

Porozumienie z prokuratorem generalnym stanu Connecticut, Williamem Tongiem, kończy dochodzenie dotyczące promowania kosmetyków anti-aging wśród dzieci.

Sephora zobowiązała się do wprowadzenia wyraźnych ostrzeżeń na stronach sprzedażowych oraz przeszkolenia pracowników w zakresie identyfikowania produktów nieodpowiednich dla młodszych użytkowników.

"Sephora kids” to już nie trend, a problem

Zjawisko tzw. "Sephora kids” dzieci kupujących kosmetyki dla dorosłych, w tym produkty anti-aging – przestało być jedynie viralowym trendem z TikToka. Stało się raczej symbolem szerszego problemu – przenikania komunikacji beauty do coraz młodszych grup odbiorców. Influencerzy, estetyczne treści i narracja wokół "perfekcyjnej skóry” sprawiają, że granica wieku konsumenta zaczyna się zacierać.

image

Kontrowersje wokół talku wracają. Johnson & Johnson na celowniku

Skóra dzieci to nie rynek dla anti-aging

Eksperci nie pozostawiają wątpliwości – stosowanie składników takich jak retinol czy silne kwasy przez dzieci może prowadzić do podrażnień, a nawet trwałych uszkodzeń skóry.

Stanowisko to podziela British Association for Dermatologists, wskazując na realne zagrożenia wynikające z niekontrolowanego stosowania aktywnych składników przez najmłodszych.

Jednocześnie rośnie ryzyko reputacyjne dla marek, które (nawet pośrednio) wpisują się w ten trend.

Czy branża świadomie targetuje najmłodszych?

Pomimo krytyki rynek nie zwalnia. Pojawiają się kolejne marki kierowane do młodszych odbiorców, takie jak Sincerely Yours czy Rini, a detaliści rozwijają ofertę dla nastolatków.

Jednocześnie działania takie jak weryfikacja wieku czy ograniczenia sprzedaży wprowadzane przez wybrane firmy pokazują, że branża zaczyna dostrzegać skalę problemu — choć wciąż reaguje niespójnie.

image

Produkty antytrądzikowe: 53 proc. konsumentów marnuje pieniądze na nieskuteczne preparaty

Czy regulacje zatrzymają ten trend?

Sephora nie jest odosobnionym przypadkiem. Włoskie organy prowadzą postępowanie wobec niej oraz Benefit Cosmetics, zarzucając stosowanie ukrytych strategii marketingowych wobec nieletnich.

Pojawiają się także inicjatywy legislacyjne, jak projekt ustawy w USA ograniczający dostęp dzieci do produktów anti-aging.

W tle pojawia się nowe zjawisko określane jako "cosmeticorexia”obsesja na punkcie idealnej skóry, która może mieć konsekwencje zarówno zdrowotne, jak i psychologiczne.

 

Źródło: Personal Care Insights

Aurelia Obrochta
ZOBACZ KOMENTARZE (0)
30. kwiecień 2026 20:26